GAUDI (1)

2 Mei

(klik op de afbeelding voor een groter formaat)

gaudi

Gaudi

Bovenstaande informatie is ontleend aan de website www.magicphotoworld.com/reisverhaal/specials/5/46/antoni-gaudi.

Casa Batlló

De volgende informatie is grotendeels afgeleid van de website www.casabatllo.es.

Uitbreiding van de stad Barcelona met een nieuwe wijk l’Eixample (Plan Cerda)

Casa Batlló ligt aan de Passeig de Gracia, vroeger een verbindingsweg tussen de oude binnenstad en het plaatsje Gracia. Passeig is Catalaans voor promenade of avenue. Het belang van deze weg nam toe, toen het stadsbestuur aan Ildefons Cerda, stadsplanner, in 1860 opdracht gaf om de stad naar het Noorden uit te breiden met een nieuwe wijk.  Hiertoe had het stadsbestuur in 1841 een wedstrijd uitgeschreven. De woonruimte in de binnenstad werd te krap en er moest uitbreiding komen. Cerda won de wedstrijd met zijn ontwerp.
Volgens zijn ontwerp had de nieuwe wijk een ruitjespatroon van straten, waarbinnen de huizen in blokken werden gebouwd. De huizen op de hoeken van een blok werden afgerond, waardoor er op de kruispunten pleintjes ontstonden. Parken en tuinen werden binnen de blokken opgenomen. De bananenboom werd geïntroduceerd. De huizen mochten niet hoger zijn dan 16 m. Uiteindelijk werd er aan het plan gesleuteld, maar de opzet van blokken bleef bestaan. Dat is in het huidige Barcelona duidelijk te zien.
De Passeig de Gracia nam in belangrijkheid toe en werd een brede weg met aan weerszijden grote huizen, die gebouwd werden door rijke mensen, die de binnenstad ontvluchtten.

gaudi

Dat Gaudí veelzijdig was. dat is bekend. Zo ontwierp hij naast gebouwen lantaarns voor het Plaza Real. Misschien minder bekend is, dat de tegels in de trottoirs van de Passeig de Gracia naar een ontwerp van Gaudí zijn.

gaudi

Lantaarns van Pere Falquès

Langs de Passeig de Gracia staan mooie lantaarns met aan de onderkant bankjes met mozaïek (trencadis). Deze lantaarns worden vaak abusievelijk aan Gaudí toegeschreven, omdat ze de kenmerken van de “modernista” hebben. Zij zijn echter aan de hand van de architect Pere Falquès.

Een huis dat een kunstwerk werd.

De oorsprong van Casa Batlló gaat terug tot 1877. Toen bouwde Emilio Sala Cortés een huis aan de Passeig de Gracia. In 1903 werd dit huis eigendom van Josep Batlló y Casanovas, een rijke industrieel. Hij gaf Gaudí, toentertijd een bekend architect in Barcelona, opdracht het huis te verbouwen. Oorspronkelijk wilde men het gehele huis afbreken, maar uiteindelijk koos men voor een grondige verbouwing.
Gaudí leefde zich tussen 1904 en 1907 uit om van het gebouw van binnen en van buiten een kunstwerk te maken. Hij genoot van zijn opdrachtgever alle vrijheid bij het ontwerp en ondervond geen financiele beperking bij de uitvoering.
Gaudí gold als een “modernista”. Hij bouwde niets rechttoe rechtaan. Hij maakte veel gebruik van organische elementen en hij schuwde niet naar voorbeelden te werken vanuit de natuur, dan wel vergelijkingen te zoeken met allegorische voorstellingen. Zo zien velen in de dakconstructie de bovenrug van een draak met schubben. Terwijl het torentje de lans van Sint Joris voorstelt. Vandaar de lokale benaming Casa del Drac (huis van de draak).  In de volksmond wordt Casa Batllò ook wel aangeduid als Casa dels ossos (huis van de beenderen). De fragiele zandsteenzuilen in de voorgevel van het gebouw suggereren de vorm van een skelet.
Gaudí maakte veel gebruik van gebroken keramiek (trencadis) en glas als mozaïek. De geheimen van zijn ontwerpen werden door Gaudí nooit prijsgegeven.
Natuurlijk werkte Gaudí niet alleen. Hij werkte niet volgens tekening, maar volgens door hem gemaakte schetsen en modellen. De rest had hij in zijn hoofd. Hij moest dus voortdurend bij de bouw aanwezig zijn. Hij had wel drie vaste assistenten, die werk van hem overnamen. Verder werkte hij samen met Josep Maria Jujol, een beeldhouwer, die vooral meewerkte aan de voorgevel.
Tegenwoordig is Casa Batlló eigendom van de familie Bernat (bekend van de ChupaChup-lollies). In 2002 werd het gebouw opengesteld voor het publiek.
In 2003 heeft de familie het pand wegens bedrijfsverliezen met een hypotheek moeten belasten. De geschatte waarde van het pand is 70 miljoen.

gaudi

Topgevel met dak en toren

De belangrijkste kenmerken van het gebouw

De voorgevel

gaudi

Voorgevel van Casa Batlló

De onderste drie verdiepingen hebben een uitbouw van zandstenen sculpturen en kolommen. Het zandsteen was afkomstig van de Montjuich.  De kolommen lijken op een skelet, vandaar de volksbenaming Casa dels ossos. Het Bestuur van Barcelona was niet al te gelukkig met het ontwerp. Gaudí werkte niet volgens tekening en dat maakte de aanvraag voor een vergunning moeilijk.  De bouw werd zelfs stilgelegd, omdat de vergunning ontbrak. Maar het werk was al zover gevorderd, dat Josep Batlló vergunning vroeg om de benedenverdieping te verhuren aan een antiquair. De derde en vierde verdieping waren beschikbaar voor huurders.

gaudi

Verdieping van de Sala Planta Noble

De eerste verdieping, de Sala Planta Noble, was in gebruik als woonruimte voor de familie Batlló. De voorgevel wordt gekenmerkt door een groot centraal raam. Ook al weer omrand door zandstenen sculpturen.
De tweede verdieping werd gebruikt als slaapruimte voor de familie Batlló. Nu is deze verdieping aangeduid als Sala Jujol in gebruik als museum van Gaudí meubelen.
Over de derde en vierde verdieping hebben we al gehad. De voorgevel van deze verdiepingen wordt gekenmerkt door het gebruik van gebroken gekleurd glas en polychrome keramieke schijven. Vanaf de straatkant geeft dit mooie effecten. De effecten worden bovendien nog versterkt door de gewelfde constructie van de gevel, aangebracht met behulp van mortel. Het verhaal gaat dat Gaudí vanuit de straatzijde aanwijzingen gaf, hoe het gekleurd glas en de polychrome schijven diende te worden aangebracht.

De voorgevel sluit af met de zolder en het dak. Op de zolder zijn boogconstructies aangebracht om het dakterras te ondersteunen. Deze bogen varieren in grootte, zodat het dakterras verschillende niveaus heeft. Op het dakterras zijn de schoorstenen bekleed met mozaïek van gebroken keramiek en glas (zie foto).

gaudi

Schoorstenen op dakterras

Het interieur

Wanneer men de hal betreedt, dan valt meteen de slingerende trap naar de eerste verdieping op. De trap verdwijnt in een schelpvormig plafond. De overige verdiepingen zijn overigens ook voorzien van mooie trappen.
De eerste verdieping, de Sala Planta Noble, was de woonruimte van de familie Batlló. Gaudí is hier royaal te werk gegaan. Het centrale raam aan de voorzijde is voorzien van gekleurd glas, dat naarmate het daglicht vordert verschillende effecten heeft. De deuren en kozijnen zijn van bewerkt hout. In het plafond een mooie lamp van metaal en glas (zie foto).
De volgende verdieping was voor de slaapruimten van de familie. Nu wordt die verdieping aangeduid als Sala Jujol en is in gebruik als museum. Beide verdiepingen zijn opengesteld voor het publiek. De volgende verdiepingen zijn in gebruik van huurders en niet voor het publiek toegankelijk.

gaudi

Ornamentale lamp

Een belangrijk aspect aan de bouw is, dat Gaudí midden in het gebouw een lichtschacht ontwierp in de vorm van een patio, aan de bovenzijde afgedekt met twee lichtkoepels. De hele schacht is betegeld met boven donkerblauwe tegels. Naar beneden toe worden de tegels steeds lichter, tot uiteindelijk wit. Zo wordt het licht binnen het gebouw het beste gereflecteerd. Elke verdieping kijkt door ramen uit op deze patio. Van boven naar beneden worden de ramen per verdieping steeds groter om zoveel mogelijk licht binnen te krijgen. Gaudí dacht aan alles.

Manzana de la Discòrdia

gaudi

Casa Lleò Morera

De huizenblok langs de Passeig de Gracia, waarin Casa Batlló is opgenomen, wordt aangeduid als ‘Manzana de la Discòrdia’ (huizenblok van de verscheidenheid). Dit omdat er diverse huizen zijn opgenomen die door drie verschillende architecten zijn gebouwd of gerenoveerd. Elk gebouw in een andere stijl, vandaar de verwijzing naar de verscheidenheid. Op Passeig de Gracia 35  is de Casa Lleò Morera gevestigd, gebouwd door de architect Domènec i Montaner (zie foto). Iets verderop, naast Casa Batlló, ligt de Casa Amatller, ontworpen door de architect Puig i Cadafalch. Toen wij in 2009 in Barcelona waren, stond de voorgevel van dit huis helaas in de steigers.

Deze slideshow heeft JavaScript nodig.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: